Nosemoza

Nosema apis jest oryginalną mikrosporydią jelita dorosłej pszczoły w Europie; Nosema ceranae to inwazyjny gatunek pochodzący z Azji, który obecnie dominuje w Polsce i UE. N. ceranae nie powoduje typowych objawów biegunkowych jak N. apis (widoczna plama odchodów na wylotni i dennicy), lecz wywołuje chroniczne osłabienie i skrócenie życia robotnic.

Spory Nosemy są przyjmowane doustnie (przez skażony pokarm lub wodę). W jelicie kiełkują i atakują komórki nabłonkowe, zmniejszając wchłanianie składników odżywczych. Zainfekowane robotnice słabiej karmią czerw, są mniej sprawne i krócej żyją — negatywna spirala osłabia całą rodzinę.

Diagnostykę przeprowadza się mikroskopowo z homogenatu odwłoków 30–60 robotnic (ocena liczby spor na robotnicę). Leczenie fumagilinem (Fumidil B) jest w UE praktycznie niedostępne (cofnięcie rejestracji). Żadne inne zatwierdzone leczenie nie istnieje — profilaktyka skupia się na higienie, wymianie plastrów, silnym zimowaniu i ograniczonym stosowaniu kwasu fumarowego.

Spaddź pozostawiona jako zimowe zapasy zwiększa ryzyko nosemorzy w zimie (niestrawne dekstryny powodują biegunkę), dlatego zaleca się uzupełnianie zapasów syropem cukrowym.